ယင်ႇလိုၵ်ႉၵမ်ႉယၼ် တွၼ်ႈသိပ်းႁူၵ်း

2005

ဝၢႆးသေဢွၵ်ႇၶွၵ်ႈယဝ်ႉၵေႃႈ သမ်ႉမီးပၢင်သွၼ်ၽူႈမီးၸၼ်ႉၼႆသေ ပိူၼ်ႈၵေႃႈႁႂ်ႈၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၼၼ်ႉၶိုၼ်ႈၸွမ်းယူႇ။

မီးလုၵ်ႈမီးလၢင်းမႃးယဝ်ႉ ၼင်ႇဝႃႈလွင်ႈယူႇလွင်ႈၵိၼ်ၼႆႉ ႁၢင်ႈလူဝ်ႇမႃးလိူဝ်သေၵဝ်ႇယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ မဵဝ်းလူဝ်ႇသိုဝ်ႉလူဝ်ႇသၢႆႈၵေႃႈၼမ်မႃး ၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢိုပ်းတႄႉလႆႈယူႇ လုၵ်ႈလၢင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢိုပ်းၼႆၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇလႆႈ ပီၼႆႉၵေႃႈတၼ်းလႆႈၽုၵ်ႇၶဝ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၶိုၼ်ႈပၢင်သွၼ်ယူႇၵေႃႈ ဢမ်ႇလိုဝ်ႈ ဝၢႆးပိူၼ်ႈလူင်းယဝ်ႉ ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼႅတ်ႈဢႅၼ်ႇလူင်ၵႂႃႇတူၺ်းႁႆႈမၼ်း ၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇမီးပဵၼ်သၢမ်သွင်ၸူဝ်ႈမူင်းပၢႆၼႆႉ ႁွတ်ႈၵႂႃႇ တၼ်းႁဵတ်းမွၵ်ႈ ၸူဝ်ႈမူင်း ၵူၺ်း ၵၢင်ဝၼ်းၶမ်ႈမႃးယဝ်ႉၵေႃႈ ပေႃးလူဝ်ႇၼႅတ်ႈပွၵ်ႈႁိူၼ်းယဝ်ႉၼႃႇ၊ ထိုင်ႁိူၼ်းယဝ်ႉ သမ်ႉပေႃးလပ်းသိင်ႇယဝ်ႉယိုင်။

ၵၢင်ၼႂ်ၵေႃႈ ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းသေ ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းလူင်းယဝ်ႉၼႆ ၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်မၼ်း ႁဵတ်းၼၼ်ၵူႈဝၼ်းၵူႈဝၼ်း ၶၢဝ်းယၢမ်းၵေႃႈပူၼ်ႉၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း။

ပီၼႆႉၵေႃႈ ၼၢင်းသိုဝ်ႉလူႇသမ်ႉ ဢွၵ်ႇၸႂ်ၶႂ်ႈမိူဝ်းလႄႇ တၢင်းဝၢၼ်ႈၵိူတ်ႇမိူင်းၼွၼ်းသေ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈလုၵ်ႈလႆႈႁူႉၸၵ်းပီႈၸၵ်းၼွင်ႉႁေၼႆလႄႈ ၸူဝ်းဢဝ်လုၵ်ႈယိင်းမၼ်းလႄႈ တွင်ႉလူင်မၼ်းၼၼ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်မိူဝ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ။

တၢင်းမိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ယင်းဢမ်ႇပႆႇၸၢင်ႈၵႂႃႇလႆႈ လွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်းလႄႈ ယင်းတိုၵ်ႉလႆႈပႆလတ်းထိူၼ်ႇၵႂႃႇယူႇ တေႃႉၶူဝ်းတေႃႉလဵင်းၵေႃႈလႆႈၸၢင်ႈပိူၼ်ႈ၊ ဢေးၼၢင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶႂ်ႈၼၵ်းဝႆႉလႄႈ လႆႈၸၢင်ႈပိူၼ်ႈၸေးယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈမၼ်းသမ်ႉဢမ်ႇၶႆႈၸေး ႁွင်ႉႁွင်ႉႁႆႈႁႆႈ ႁၢႆႉၸႃႉတေႃႇမႄႈၶဝ်တႄႉတႄႉ တဵၼ်ႈတဵၼ်ႈတွၵ်ႇတွၵ်ႇ မႄႈၶဝ်ဢမ်ႇပေႉလႆႈယဝ်ႉလႄႈ ႁႆႈၵေႃႈၵႃႈလႆႈပၼ်မၼ်းႁႆႈၵႂႃႇၵူၺ်းယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။

ပေႃးဝႃႈၵႂႃႇတၢင်းလႂ်ၼႆ မၢၵ်ႇဢူမ်ၼႆႉဢမ်ႇတွၼ်ႈလွတ်ႈလႆႈ ပေႃးႁၼ်ႁေဢမ်ႇလႆႈၵိၼ်သမ်ႉႁႆႈ တၢင်းႁၢႆႉလူင်မၼ်းၼၼ်ႉတႄႉထူၼ်ႈၽီယဝ်ႉ။ ၵိၼ်မၢၵ်ႇဢူမ် ၶဵဝ်ႈသမ်ႉပေႃးမႅင်းလမ်ၽိတ်းၽိတ်းတေႉဢိူဝ်ႈ၊ ၶဵဝ်ႈၵေႃႈသမ်ႉၶၢၼ်ႉသီထႅင်ႈႁေ မၢၵ်ႇဢူမ်ၼႆႉတႄႉ ဢမ်ႇတွၼ်ႉၶၢတ်ႇထူင်မႄႈၶဝ်ႁေပွၵ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

မိူဝ်းဢမ်ႇတၼ်းႁိုင် သွင်ၵေႃႉမႄႈလုၵ်ႈၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ပွၵ်ႈမႃးၶိုၼ်းယဝ်ႉ။

ၶမ်ႈၼိုင်ႈ ၼၢင်းသိုဝ်ႉလူႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁူႉပဵၼ်သင် တွင်ႉၼႆႉတႄႉ ၸဵပ်းၸဵပ်းၵႅၼ်းၵႅၼ်း လိူတ်ႈထွၵ်ႇလိူတ်ႈႁူဝ်ႈ သမ်ႉပေႃးဢမ်ႇၶႆႈပဵၼ်တူဝ်ပဵၼ်ၵူၼ်းလႆႈယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။ တေလၢတ်ႈဢၢႆႈလႅင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉတေၸွႆႈႁင်လႆႈ ၵႃႈလႆႈပႂ်ႉၸဝ်ႈၽူဝ်မၼ်း ပွၵ်ႈမႃးၵူၺ်းယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၸႂ်ၼႆႉတႄႉ ဝူၼ်ႉယူႇဝႃႈ တေတၢႆတေႉယဝ်ႉႁိုဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႄႉၵေႃႈ ဢမ်ႇပႆႇၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃး။

“မႄႈမႄႈ ပဵၼ်ႁင်” ဢေးၼၢင်းဢွၼ်ႇႁၼ်မႄႈၶဝ်ႈ ယူႇၼႂ်းထၢင်ႁိုင်ၼႃႇလႄႈ ဢမ်ႇႁၼ်မႄႈဢွၵ်ႇမႃး မိုဝ်းဢွၼ်ႇမၼ်းၵႂႃႇတွႆႇၽၵ်းတူၼၼ်ႉယူႇတိၵ်းတိၵ်း။

“ပေႃႈသူမႃးယဝ်ႉႁႃႉ” သဵင်လၢတ်ႈသမ်ႉပေႃးဢမ်ႇၶႂ်ႈဢွၵ်ႇယဝ်ႉ

“ပေႃႈ!!…ပေႃႈ” သဵင်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတၢင်းႁွင်ႉတင်းႁႆႈယူႇဢိူဝ်ႈ ယွၼ်ႉသဵင်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉသေ မိူဝ်ႈပေႃႈမႃးႁွတ်ႈထိုင်ႁိူၼ်းယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ၼႅတ်ႈလူင်းၵႂႃႇတူၺ်းမေးမၼ်းၵမ်းလဵဝ်။ ဢမ်ႇလႅပ်ႈလႆႈယဝ်ႉၼႆသေ

“ဢၢႆႈလႅင် မႂ်းမိူဝ်းလၢတ်ႈလုင်းသၢမ်လူး ယွၼ်းႁႂ်ႈမၼ်းဢဝ်လူတ်ႉသူင်ႇပၼ်ပီႈလူဝ်းသူ ႁူင်းယႃၼႆ”

“ဢေႃႈၶႃႈ” ၼႅတ်ႈလႅၼ်ႈလူင်မိူဝ်းၵႂႃႇတၢင်းႁိူၼ်းလုင်းသၢမ်ၶဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

လုင်းသၢမ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼႅတ်ႈႁေႃႈၵႃးမၼ်းမႃးသေ ၶဝ်ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇသူင်ႇတီႈႁူင်းယႃ ပဵၼ်ဢၼ်မႆႈၸႂ်မႆႈၶေႃးတေႉတေႉဝႃႈဝႃႈယူႇ။ ၶမ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢၢႆႈၸၢႆးဢွၼ်ႇလႆႈၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇမႃးပဵၼ်ၵူၼ်းသေ သဵင်ႁွင်ႉႁႆႈပၼ်းယူႇၼႂ်းႁူင်းယႃၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႃႇ။ ၵေႃႉပဵၼ်မႄႈမၼ်းၼၼ်ႉတႄႉ ဢူၼ်ႈႁႅင်းၼႃႇသမ်ႉပေႃးဢမ်ႇၶႂ်ႈပဵၼ်တူဝ်လႆႈယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။

ဢေးၼၢင်းဢွၼ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈပဵၼ်ပီႈၼၢင်းသေ မီးၼွင်ႉၸၢႆးၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ပိူၼ်ႈၼႅတ်ႈၵႂႃႇသမ်ႉပေႃးလိုမ်းမၼ်းဝႆႉလႄႈ မၼ်းၵေႃႈႁွင်ႉႁွင်ႉႁႆႈႁႆႈယူႇတီႈႁိူၼ်းၼၼ်ႉ သဵင်ပေႃးပၼ်းပူၼ်ႉဝၢၼ်ႈပူၼ်ႉႁိူၼ်းၵႂႃႇယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။

ၼၢႆးၶွင်ႇႁိမ်းႁိူၼ်းၼၼ်ႉ မႃးၸွမ်းသဵင်ႁႆႈမၼ်းသေ “မႂ်းပေႉႁႆႈႁဵတ်းႁင်လႃႇဢေးၼၢင်း တဵတ်ႇလႄႈ ၵမ်ႉမႄႈသူမႃးယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ”

သဵင်ဢိုတ်ႇႁႆႈမၼ်းမေႃးယူႇသိုတ်ႉသိုတ်ႉ မိူၼ်တေတဵတ်ႇယဝ်ႉသေ ၼၢႆးၶွင်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ပႂ်ႉမၼ်းတဵတ်ႇယဝ်ႉ “ၶဝ်ႈမိူဝ်းၼွၼ်းႁေလႄႈ”

တႆႈၾႆးသၢႆပၼ်မၼ်းသေယဝ်ႉ မၼ်းၵေႃႈမိူဝ်းၸၼ်ဢဝ်ၽႃႈႁူမ်ႇလႄႈ ၼွၼ်းၵႂႃႇၵူၺ်းမၼ်းၼႂ်းႁိူၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵၢင်ၶိုၼ်းလိုၵ်းၼႃႇယဝ်ႉ ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ် ၸင်ႇတေၶုၵ်းၸႂ်လႆႈလုၵ်ႈမၼ်းသေယဝ်ႉ ၼႅတ်ႈမႃးၵမ်းလဵဝ် လႆႈႁၼ်လုၵ်ႈမၼ်းၼွၼ်းယူႇၵေႃႈ ၸႂ်ၸင်ႇတေလီမႃးဢိူဝ်ႈ။

ၵၢင်ၼႂ်မႃးၵေႃႈ လုၵ်ႉၸဵမ်ၸဝ်ႉသေၵႂႃႇႁႃမေးမၼ်းတီႈႁူင်းယႃယဝ်ႉ ၶၢဝ်းၶိုၼ်ႈပၢင်သွၼ်ၵေႃႈ ၸင်ႇၶိုၼ်းသိုပ်ႇၶိုၼ်ႈပၢင်သွၼ်ၵႂႃႇထႅင်ႈ။

သမ်ႉဝႃႈဢမ်ႇမေႃလိၵ်ႈၼႆသေတႃႉၵေႃႈ ပိူၼ်ႈလၢတ်ႈသင်ပိူၼ်ႈလၢတ်ႈၼႄၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆၼၼ်ႉ မၼ်းၵေႃႈတွင်းလႆႈလီလိူဝ်သေ ဢၼ်ပိူၼ်ႈတႅမ်ႈမၢႆဝႆႉၼၼ်ႉလူးၵွၼ်ႇ။

ပေႃးဝႃႈလူင်းၵၢၼ်မႃးယဝ်ႉၼႆ ၵႂႃႇၸႂ်းမေးမၼ်းတီႈႁူင်းယႃသေယဝ်ႉ၊ မႃးသွႆးယူၵ်ႇတူမ်ႈယိူဝ်ႇမူယဝ်ႉၵေႃႈ ႁႂ်ႈဢၢႆႈလႅင်ဢွႆႇပၼ်သေ။ သမ်ႉမႅၼ်ႈဝၼ်း လူဝ်ႇတင်ႈလဝ်ႈၼႆၵေႃႈ ၸေးဢဝ်တင်းလုၵ်ႈမၼ်းလူင်းၵႂႃႇတင်ႈလဝ်ႈ ႁုင်ၶဝ်ႈႁုင်ၽၵ်းၵိၼ်ၵႂႃႇတီႈၼၼ်ႈ ၵၢင်ၶမ်ႈလပ်းသိင်ႇ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶႂ်ႈၼွၼ်းယဝ်ႉလႄႈ ၸေးဢဝ်သႂ်ႇလင်သေယဝ်ႉ တဵင်ႇတင်းပုင်းလဝ်ႈလူင်ၼၼ်ႉ ထွမ်ႇသဵင်ထူၺ်ႈၸႂ်လုၵ်ႈမၼ်း ၶိုၼ်ႈလွႆမိူဝ်းၵႂႃႇလွႆးလွႆး။

ၵၢင်ၼႂ်မႃးၵေႃႈ တင်းလုၵ်ႈယိင်းဢွၼ်ႇမၼ်းၼၼ်ႉသေ ၸုင်မိုဝ်းၵၼ်လူင်ၵႂႃႇတၢင်းႁူင်းယႃ ၵႂႃႇႁပ်ႉမႄႈၶဝ်လႄႈလုၵ်ႈၸၢႆးဢွၼ်ႇၶဝ် ပွၵ်ႈမိူဝ်းႁိူၼ်းယူႇ။

ဢေးၼၢင်းဢွၼ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ မိူဝ်ႈႁၼ်ပေႃႈၶဝ်ဢုမ်ႈၼွင်ႉမၼ်းၼႆ မၼ်းၵေႃႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈပေႃႈၶဝ်ဢုမ်ႈယဝ်ႉ။ ပေႃႈဝႃႈပိူၼ်ႈဢမ်ႇဢုမ်ႈမၼ်းၼႆၵေႃႈ ႁွင်ႉႁွင်ႉႁႆႈႁႆႈသဵင်ပေႃးပၼ်းၸွင်ႇၸွင်ႇယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။

ယင်ႇလိုၵ်ႉၵမ်ႉယၼ် တွၼ်ႈသၢမ်သိပ်း

ဝၢႆးသေမိူဝ်းၸႂ်းႁိူၼ်းၵႂႃႇၵူၺ်း ထႅင်ႈပီၸမ်သွင်ပီၼႆႉၵေႃႈ ၵေႃႉပဵၼ်မႄႈ ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၼၼ်ႉ လူႉၵႂႃႇသေ မၼ်းၵေႃႈ လႆႈၶိုၼ်းမိူဝ်းၵႂႃႇထႅင်ႈႁင်းၵူၺ်းယဝ်ႉ။ သမ်ႉပဵၼ်ၶၢဝ်းႁိုဝ်ႉသေ ၾူၼ်ၵေႃႈမႃး...

ယင်ႇလိုၵ်ႉၵမ်ႉယၼ် တွၼ်ႈသၢဝ်းၵဝ်ႈ

ပီ 2011 ၵွပ်ႈယူႇၸပ်းဝႆႉလႅၼ်လိၼ်ၼႆလႄႈ တီႈႁိူၼ်းၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၶဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ တူၵ်းယူႇဝႆႉၼႂ်းလိၼ်ထႆးသေ လႆႈၶၢႆႉတီႈယူႇၵႂႃႇယဝ်ႉ။ တေယူႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈၸိူင်ႉပိူၼ်ႈၵေႃႈ သမ်ႉဢမ်ႇမီးတီႈယူႇယဝ်ႉလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ၶၢႆႉၵႂႃႇယူႇတီႈ ၼႂ်းသူၼ်ၶဝ်။...

ယင်ႇလိုၵ်ႉၵမ်ႉယၼ် တွၼ်ႈသၢဝ်းပႅတ်ႇ

ႁိူၼ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ တွၼ်ႈတႃႇ ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်လႄႈ ၼၢင်းသိုဝ်ႉလူႇၼႆၵေႃႈ တိုၵ်ႉၸင်ႇႁႃမီးမႃးမိူဝ်ႈယူႇတီႈၼိူဝ်လွႆၼႆႉၵူၺ်းလႄႈ ပဵၼ်တီႈၸုၵ်းမၼ်ႈယင်ႇႁၢၵ်ႈမၼ်းဝႆႉယဝ်ႉသေ ၵႂႃႇတၢင်းလႂ်ယူႇတၢင်းလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇမိူၼ်ၼင်ႇတီႈႁိူၼ်းၼႆႉလႆႈတေႉဢိူဝ်ႈ။ ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၵေႃႈ မိူဝ်ႈၵေႃႉလဵၵ်ႉ...