ပီ 2011
ၵွပ်ႈယူႇၸပ်းဝႆႉလႅၼ်လိၼ်ၼႆလႄႈ တီႈႁိူၼ်းၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၶဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ တူၵ်းယူႇဝႆႉၼႂ်းလိၼ်ထႆးသေ လႆႈၶၢႆႉတီႈယူႇၵႂႃႇယဝ်ႉ။ တေယူႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈၸိူင်ႉပိူၼ်ႈၵေႃႈ သမ်ႉဢမ်ႇမီးတီႈယူႇယဝ်ႉလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ၶၢႆႉၵႂႃႇယူႇတီႈ ၼႂ်းသူၼ်ၶဝ်။ ၼမ်ႉၵေႃႈၸမ် လိူၵ်ႈတီႈမၼ်းလႆႈယဝ်ႉၵေႃႈ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၵႂႃႇၵမ်းလွႆးလွႆး။
သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းဢမ်ႇၸႂ်ႈတၢင်းလူတ်ႉတၢင်းၵႃး ပဵၼ်တၢင်းၵူၼ်းပႆၵူၺ်းလႄႈ တႃႇတေႃႉမႆႉတေႃႉပႅၼ်ႈမၼ်းၵေႃႈ ယဝ်ႉႁႅင်းၵူၼ်းလၢႆလၢႆ။ ၶုတ်းလိၼ်ၶုတ်းတီႈမၼ်းၵေႃႈ ႁႅင်းၵူၼ်းၵူၺ်း။
ၸၢႆးၼုမ်ႇဢၼ်ပဵၼ်လၢၼ်ၼၢင်းသိုဝ်ႉလူႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸူဝ်းႁွင်ႉဢဝ်တင်းဢူၺ်းၵေႃႉမၼ်းမႃးၸွႆႈၵၼ်ၶုတ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ဢေးၼၢင်းၶႃၵေႃႈ ပေႃးပိူၼ်ႈၶုတ်းလိၼ်ၼႆ တင်းတၢၵ်ႈတႃးထုၺ်လိၼ်ၼၼ်ႉႁေ ဢွၼ်ၵၼ်ၶီႇၼိူဝ်မၼ်းယဝ်ႉ လၢၵ်ႈၵႂႃႇၸွမ်းပိူၼ်ႈယူႇ။
ပေႃးၵႂႃႇၸွမ်းပိူၼ်ႈၵေႃႈ မႆႉၼိုင်ႈပွတ်း တိုၼ်းတေလႆႈတေႃႉၸွႆႈပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ ၶၢႆႉၶူဝ်းၶၢႆႉလဵင်းယဝ်ႉ ၵူၺ်းၵႃႈႁိူၼ်းသမ်ႉပႆႇယဝ်ႉ။ ၶဝ်ၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၼွၼ်းယူႇ ၼႂ်းသုမ်ႉထဵင်ၶဝ်ၼၼ်ႉထႃႈၵူၺ်းလႄႈ ၽၵ်းတူၵေႃႈဢမ်ႇမီး လႆႈၼွၼ်းတူၺ်းလိူၼ်တူၺ်းလၢဝ်ယူႇၸိူင်ႉၼၼ်။ ၵွပ်ႈယူႇၵႆၵူၼ်းႁိုဝ် ႁိူၼ်းၵူၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇမီး ၵၢင်ၶမ်ႈမႃး သမ်ႉပေႃးယဵၼ်သီႇသီႇ။
ဢွၼ်တၢင်းတေၶၢႆႉႁိူၼ်းၼႆၵေႃႈ ဢၼ်ပဵၼ်ၽူႈမၢႆမေႃယႃၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ၶၢႆႉၼႃႈၵၢၼ်ၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ၵိုတ်းၵူၼ်းယူႇၸွမ်းမၼ်းၵေႃႉၼိုင်ႈၵူၺ်းလႄႈ လႆႈၶၢႆႉႁိူၼ်းလူင်းမႃးယူႇၸွမ်း။
ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်လႄႈလုၵ်ႈၼွင်ႉမၼ်းသွင်ၵေႃႉ ႁဵတ်းတူၵ်ႈတူၵ်ႈတၢၵ်ႈတၢၵ်ႈ ႁဵတ်းယူင်ႉမၼ်းယဝ်ႉ။ ၸင်ႇသမ်ႉယွၼ်းႁႅင်းၵူၼ်းသိုၵ်း မႃးၸွႆႈၵၼ်ထႅင်ႈ ဝၼ်းလဵဝ်ၵူၺ်းၵေႃႈ ၵင်ႈပႅၼ်ႈၵင်ႈသင်မၼ်းယဝ်ႉၵႂႃႇယူႇ။
ၵိုတ်းသွင်ႇၾႆးၼႆ ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းၵႂႃႇႁင်းၶႃ တေႃႇပေႃးယဝ်ႉ။ သမ်ႉဝႃႈၶၢႆႉႁိူၼ်းမႃးယဝ်ႉသေတႃႉ ၵၢၼ်ႁုင်လဝ်ႈတူမ်ႈလဝ်ႈလဵင်ႉမူၼႆၵေႃႈ တိုၵ်ႉႁဵတ်းမိူၼ်ၵဝ်ႇယူႇ။ ႁဵတ်းႁႆႈႁဵတ်းသူၼ်ၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇႁဵတ်းၵႆယဝ်ႉ ႁဵတ်းၸွမ်းၸိူဝ်းႁိမ်းႁွမ်းႁိူၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း။ လိူဝ်ၼၼ်ႉသမ်ႉ ယူႇၸွမ်းပႃႇမႆႉပႃႇတွၵ်ႇလႄႈ ထၢၼ်ႇၼႆၵေႃႈႁဵတ်းၶၢႆပႃးယူႇဢိူဝ်ႈ။
ပေႃးဝႃႈႁဵတ်းထၢၼ်ႇၼႆ ၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းႁူးမၼ်းသေဢွၵ်ႇမႃး သမ်ႉပေႃးလမ်ၽိုတ်းၽိုတ်းယဝ်ႉၼႃႇ။ ဝႅၵ်ႇမႆႉတေႃႉမႆႉ ႁဵတ်းႁဵတ်းႁႃႁႃ ၼင်ႇၵႃႈႁဵတ်းလႆႈႁႃလႆႈ ႁႂ်ႈဝႃႈမီးၵေႃႈဢမ်ႇမီးၼင်ႇၵွၼ်ႇ ႁႂ်ႈဝႃႈၽၢၼ်ၵေႃႈ လႆႈၵိၼ်ဢိမ်ႇၼွၼ်းလပ်းၵႂႃႇယူႇၵူၺ်း။
မၢင်ပွၵ်ႈ ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၼၼ်ႉ ပိူၼ်ႈႁႂ်ႈၵႂႃႇတပ်ႉၵေႃႈလႆႈၵႂႃႇယဝ်ႉ၊ မၢင်ပွၵ်ႈၵေႃႈၵႂႃႇႁဵတ်းတပ်ႉ ၵႂႃႇၼွၼ်းၶၢဝ်းတၢင်းလိူၼ်သွင်လိူၼ် ႁိုင်ပဵၼ်ၶိုင်ႈပီၵေႃႈမီး။ သမ်ႉဝႃႈၵၢပ်ႈပၢၼ်ဝၢၼ်ႈမိူင်းတေလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၶိုတ်းၵၢပ်ႈမႃး မီးလူတ်ႉမီးၵႃးၸိူင်ႉၼင်ႇပိူၼ်ႈၵေႃႈ တႃႇတေမေႃႁေႃႈလူတ်ႉႁေႃႈၵႃးဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၼိုၵ်းထိုင်ႉၼႃႇ ၵူၺ်းလႆႈပႆဢဝ်တိၵ်းတိၵ်း။
ၵွပ်ႈယူႇၵႆၼႃႇလႄႈ တႃႇတေႃႉၶဝ်ႈသၢၼ် တေႃႉလဝ်ႈၶိုၼ်ႈလွႆၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၸင်ႇသိုဝ်ႉဢဝ်လူတ်ႉၶိူင်ႈယွၵ်းဢွၼ်ႇ တၢၼ်ႇပေႉၵႃႈမၼ်းၼၼ်ႉလမ်းၼိုင်ႈ၊ ဢမ်ႇမေႃၶီႇလႄႈ ႁႂ်ႈလုၵ်ႈၼွင်ႉမၼ်းၶီႇႁေႃႈပၼ်ၵႂႃႇၵူၺ်း။ လႆႈႁပ်ႉလႆႈသူင်ႇ ၶိုၼ်ႈလွႆလူင်းႁူၺ်ႈ တၢင်းၵေႃႈသမ်ႉၵႅပ်ႈလႄႈ လူတ်ႉၵေႃႈဢမ်ႇၶၢမ်ႇလႆႈ ၵူၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇၶၢမ်ႇလႆႈ ၵၢၼ်ၵေႃႈၼမ်သေ လုၵ်ႈၼွင်ႉ ဢၼ်ယူႇၸွမ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ယူႇလႆႈတေႉတေႉ။ ၽူႈမၢႆၼႆၵေႃႈ ပေႃးၵေႃႉၼိုင်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉ ၵေႃႉၼိုင်ႈမႃးတႅၼ်းႁေ။ ၵၢၼ်ၽူႈမၢႆၼၼ်ႉ ၵႂႃႇလုမ်းမႃးႁိူၼ်းၵူၺ်းၵေႃႈ ၵၢၼ်မၼ်းပေႃးၼမ်ၼႃႇယဝ်ႉ တႃႇၵၢၼ်ႁိူၼ်းၵၢၼ်ယေးတႄႉ ႁုင်ၶဝ်ႈမိုဝ်ႉၵႅင်မၢင်ပွၵ်ႈမၢင်လႂ် ဢမ်ႇၸၢင်ႈၸွႆႈသင်တေႉတေႉ။ ပေႃးၸမ်ပဵၼ်လူဝ်ႇၵႂႃႇလႂ်ၵေႃႈ လႆႈၵႂႃႇသူင်ႇပၼ်ႁေၼၼ်ႉယိုင်။
ပီ 2014
ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈႁၼ်တၢင်းႁိူၼ်းမီးပဵၼ် 10 ပၢႆယဝ်ႉလႄႈ ပဵၼ်ၽွင်းငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်းၵေႃႈလီသေ ၸင်ႇဢွၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်မေးမၼ်း မိူဝ်းၸႂ်းတၢင်းႁိူၼ်းၶဝ်ယူႇယဝ်ႉ။ ၼၢင်းသိုဝ်ႉလူႇၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇတွၼ်ႉဢွၼ်ဢဝ်လုၵ်ႈဢဝ်ၽူဝ်မၼ်း မိူဝ်းလႄႇပီႈလႄႇၼွင်ႉမၼ်းႁေပွၵ်ႈလႄႈ ပွၵ်ႈၼႆႉၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်မိူဝ်းတင်းႁိူၼ်းယဝ်ႉ။
ဢွၼ်တၢင်းတေမိူဝ်းၵႂႃႇ တၢင်းၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၶဝ်ယူႇၼၼ်ႉ မိူဝ်းဝႄႉပီႈၼွင်ႉၼၢင်းသိုဝ်ႉလူႇၶဝ်တီႈၶူဝ်လမ်သေ ဢွၼ်ၵၼ်လႄႇပီႈလႄႇၼွင်ႉ ႁိုင်ယူႇတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ ၸင်ႇၸူဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇလႄႇ လိူၼ်သီႇႁူဝ်လိုင်းၼႆယူႇ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ပေႃးထွမ်ႇရေႇတီႇဢူဝ်ႇၼႆ ပိူၼ်ႈၵႆႉၵႆႉပိုတ်ႇၼႄ ပိုၼ်းလွင်ႈမူၺ်ႇတေႃႇႁူဝ်လိုင်းၼႆလႄႈ ၵူၼ်းမီးၸႂ်ၶႂ်ႈလူႇၶႂ်ႈဝႆႈထၢတ်ႈမူၺ်ႇတေႃႇ ၸိူင်ႉၼင်ႇၶဝ်ၼႆႉၵေႃႈ မီးၸႂ်ၶႂ်ႈႁွတ်ႈၶႂ်ႈထိုင်ယူႇယဝ်ႉ။
ဝၢႆးသေလုၵ်ႉႁူဝ်လိုင်းပွၵ်ႈမႃးယဝ်ႉ ၸင်ႇသမ်ႉၶိုၼ်ႈမိူဝ်းလူင်ၵႂႃႇတၢင်းမိူင်းၵိုင်ၼၼ်ႉလႄႈ။ တႃႇတေထိုင်တီႈႁိူၼ်းၼႆၵေႃႈ ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၼၼ်ႉတႄႉ ဢွၼ်ဝႄႉတီႈၼိုင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈ ၵူၼ်းႁူႉၸၵ်းမၼ်းၵေႃႈမီးလူင်ၵႂႃႇၵူႈတီႈယဝ်ႉၼႃႇ။ ပေႃးၵႂႃႇတီႈၼၼ်ႈႁူႉၸၵ်းတီႈၼၼ်ႈထႅင်ႈ ၵူၼ်းမိုတ်ႈမၼ်းၵေႃႈၼမ်၊ ၵူၼ်းယၢမ်ႈႁူပ်ႉယၢမ်ႈႁၼ် မိူဝ်ႈပၢၼ်မၼ်းတူင်ႉၼိုင် ယူႇၼႂ်းၼႃႈတီႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ယင်းတိုၵ်ႉမီးၵူၼ်းယုမ်ႇယမ်မၼ်းလႄႈ မိုတ်ႈၵိုဝ်းမၼ်းယူႇ။
မိူဝ်းႁၼ်မႄႈၶဝ် သမ်ႉပေႃးထဝ်ႈၵွမ်းငွမ်း ၶႃၵေႃႈတင်းဢမ်ႇပႆလႆႈလူးၵွၼ်ႇ၊ ၼမ်ႉတႃဢွၼ်ႇမႄႈ ဢၼ်လႆႈႁၼ်လုၵ်ႈၸၢႆး ပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်းႁိူၼ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ သမ်ႉပေႃးၸိုမ်ႉယမ်းလူင်မႃးယူႇတေႉဢိူဝ်ႈ။
ပီႈပီႈၼွင်ႉၼွင်ႉၼႆၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်မႃးလႄႇမႃးၸႂ်း ၼႂ်းႁိူၼ်းၼွၵ်ႈႁိူၼ်း ၵူၼ်းပေႃးတူင်ႉယူႇသဵင်ႈယဝ်ႉၼႃႇ။ ပဵၼ်ပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ဢၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇသွင်ၵေႃႉ လႆႈမိူဝ်းႁၼ်ပီႈၼွင်ႉၽၢႆႇပေႃႈၶဝ်။
ၶႃသွင်ၵေႃႉပီႈၼွင်ႉၼၼ်ႉတႄႉ သွၼ်ႇႁႂ်ႈမီးၵေႃႉၵူၺ်း ယူႇလႆႈၵူႈတီႈယဝ်ႉ။ လိူၵ်ႈလိူၵ်ႈ တီႈႁိူၼ်းမႄႈထဝ်ႈၶဝ်ယူႇၼၼ်ႉ သမ်ႉပဵၼ်ဢႃၼွင်ႉပေႃႈၶဝ်သေ လႆႈဝႃႈမီးပီႈၼွင်ႉၼမ်တႄႉတႄႉ ယူႇၸွမ်းၵၼ်ၵႂႃႇ ၼင်ႇပဵၼ်ႁိူၼ်းလဵဝ်ၵၼ်ယူႇယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။
ၸဝ်ႈပိုၼ်းႁၢၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ လိူဝ်သေမိူဝ်းလႄႇမႄႈထဝ်ႈၶဝ်ယဝ်ႉ ၵႂႃႇလႄႇၼွင်ႉၸၢႆးမၼ်းထႅင်ႈသေ ဢေးၼၢင်းဢွၼ်ႇၼၼ်ႉတႄႉၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈၵႂႃႇၸွမ်း ၵိုတ်းဝႆႉယူႇတီႈႁိူၼ်းမႄႈထဝ်ႈၶဝ်ၼၼ်ႉသေ လဵၼ်ႈၵေႃႉၵၼ်တင်း လုၵ်ႈဢႃၶဝ် ဢၼ်ဢႃႇယုၶႂ်ႈတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇၵၼ်ၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ၶဝ်တႄႉၵေႃႈ ၵႂႃႇလႄႇႁွတ်ႈထိုင်တၢင်း သီႇပေႃႉမေႃႇၵျူဝ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ပိူၼ်ႈၵႂႃႇလႂ်ၵေႃႈၵႂႃႇၸွမ်းပိူၼ်ႈ ပိူၼ်ႈၵႂႃႇႁႃၽိုၼ်းၼႆၵေႃႈၵႂႃႇၸွမ်း၊ ပိူၼ်ႈၵႂႃႇႁႃၽၵ်းၵေႃႈၵႂႃႇ၊ ပေႃးယူႇဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၸွၵ်ႉထိူၼ်ႇၼႆၼၼ်ႉ မၼ်းႁၢင်ႈၵျိူၵ်ႈၼႃႇ၊ ပေႃးဝႃႈၵႂႃႇၼႂ်းၶူးၼႂ်းဝဵင်းၼႆတႄႉၵေႃႈ ႁၢင်ႈဢမ်ႇၵျိူၵ်ႈဢမ်ႇပေႃးၶႂ်ႈၵႂႃႇၵႃႈႁိုဝ်။
ၽွင်းၼၼ်ႉၵူၼ်းၼိူဝ်လွႆၼႆႉ လႆႈဝႃႈၵိုၼ်းမႃးတႄႉတႄႉ လွင်ႈၵႂႃႇလွင်ႈမႃးၵေႃႈငၢႆႈလူမ်ၼႃႇ၊ ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မႃးၼမ်တႄႉတႄႉ၊ ၵၢၼ်ၵႃႉၵၢၼ်ၶၢႆၵေႃႈလႆႈဝႃႈလီၼႃႇဢမ်ႇတၢၼ်ႇ။ ၸင်ႇလႂ်ဝႃႈ မီးငိုၼ်းပေႃးမိူဝ်းငၢႆႈလူမ်ယူႇ။

