ၵႂၢမ်းႁၵ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈႁၵ်ႉ

တၢင်းႁၵ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ လၢတ်ႈႁၵ်ႉၵေႃႈယဝ်ႉၵူၺ်း မၼ်းပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်တေလႆႈမီးလွင်ႈဢၼ်ပဵၼ်ယူႇၼႂ်းၵၢင်ၸႂ်လႄႈ လွင်ႈႁဵတ်းတၢင်းသၢင်ႈမႃးယဝ်ႉ ၵွပ်ႈၼၼ်ၸင်ႇမီးဝႃႈ

ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ႁၵ်ႉဢိူဝ်ႈ ၵူၺ်းၵႃႈ ယွမ်းႁပ်ႉလႄႈယုၵ်ႉယွင်ႈပၼ် ၶဝ်ဢမ်ႇၶႂ်ႈလႆႈၶေႃႈၵႂၢမ်းဝၢၼ်ဝၢၼ် ၵူၺ်းၵႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈသူႁၼ်ဢၼ်ၶဝ်ႁဵတ်းယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၸိူင်ႉၼင်ႇ “ၸူမ်းယဝ်ႉၼႃႉမႃးသူင်ႇႁဝ်း” “သူတေႁဵတ်းၵၢၼ်ႁိူဝ်ႉၼႃႇယဝ်ႉ သူၶႅၼ်ႇတေႉယဝ်ႉၼႃ” ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်သႂ်ႇၸႂ်လႄႈတဵမ်ၸႂ်သေလၢတ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းႁၵ်ႉဢၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ။

မၢင်လွင်ႈဢမ်ႇလူဝ်ႇလႆႈလၢတ်ႈဝႃႈႁဝ်းမႆႈၸႂ်ဢိူဝ်ႈ ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ၸွႆႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၵၢၼ်ၶဝ်မဝ်မႃးၼၼ်ႉၵေႃႈ မိူၼ်တင်းလၢတ်ႈဝႃႈ ႁဝ်းယူႇႁိမ်းၶၢင်ႈၶဝ်တႃႇသေႇၼႆယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇဝႃႈတေ တၵ်းၼမ်ႉဝႆႉပၼ် ထႅမ်ၼမ်ႉမၼ်းလူတ်ႉဝႆႉမိူဝ်ႈၶဝ်လူဝ်ႇၸႂ်ႉ ႁဵတ်းၶဝ်ႈၽၵ်း ဢမ်ႇၼၼ်ႉသိုဝ်ႉတၢင်းၵိၼ် ဢၼ်ၶဝ်လႆႈၸႂ်မႃးပၼ် မိူဝ်ႈဝၼ်းဢၼ်ၶဝ်သုၵ်ႉသၵ်ႉယူႇ။

ပၼ်ၶူဝ်းတွၼ်ႈတႅၼ်းတၢင်လွင်ႈၸႂ်ထိုင် ဢမ်ႇၸမ်ပဵၼ်ဝႃႈတေပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ် ၵူၺ်းၵႃႈႁႂ်ႈၶဝ်းတူၺ်းဝႃႈ လွင်ႈၼၼ်ႉပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်ၶဝ်ႁၼ်ဝႃႈ သူတိုၵ်ႉဝူၼ်ႉထိုင်ၶဝ်ယူႇ သမ်ႉဝႃႈဢမ်ႇလႆႈယူႇၸွမ်းၵၼ်ၵေႃႈယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇ သိုဝ်ႉၶဝ်ႈမုၼ်းဢၼ်ၶဝ်ယၢမ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈၶႂ်ႈၵိၼ် မႃးၽၢၵ်ႇၶဝ်၊ ဢၼ်သႂ်ႇၵၢၵ်ႇသေႃးလၢႆးၵႃႇတုၼ်းဢၼ်ၶဝ်ၵျိူၵ်ႈၼၼ်ႉ ပၼ်ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်ၶဝ်လႆႈၸႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းႁူမ်ႈၵၼ် ႁႂ်ႈပဵၼ်ဝၼ်းလီလီ ႁဵတ်းလွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ႁူမ်ႈၵၼ် ဢုပ်ႇလၢတ်ႈလွင်ႈဢၼ်လႆႈထူပ်းမႃးၼၼ်ႉၼႄၵၼ် ပႆလႄႇၸွမ်းၵၼ် ၸူဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇႁဵတ်းလွင်ႈဢၼ်ဢမ်ႇယၢမ်ႈႁဵတ်း တီႈဢၼ်မီးသူလႄႈႁဝ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း။

လွင်ႈတိူဝ်ႉတွႆႇၵၼ်လဵၵ်ႉလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇၵူၺ်းၵေႃႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ထႅမ်ႁႅင်းပၼ်ၵၼ်မႃးလႄႈ ပၼ်လွင်ႈဢုၼ်ႇၸႂ်မႃးယဝ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈတေၵွတ်ႇႁူဝ်မႃႇပၼ်လွႆးလွႆးမိူဝ်ႈၶဝ်သုၵ်ႉၸႂ်၊ လုပ်ႈႁူဝ်ပၼ်ႁႅင်းၸႂ်၊ လွင်ႈတူင်ႉတၵ်ႉၵၼ်မိူဝ်ႈထိုင်ႁိူၼ်း ယိပ်းၸုင်မိုဝ်းပႆၵႂႃႇၸွမ်းၵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

တၢင်းႁၵ်ႉတေႉတေႉၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇၸႂ်ႈမွၵ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းဝႃႈ “ႁၵ်ႉ” ၼႆၼႆၼၼ်ႉၵူၺ်း မၼ်းပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်ၶဝ်ႁဵတ်းၼႄပၼ်ႁႂ်ႈပေႃးႁပ်ႉႁူႉလႄႈ ပွင်ႇၸႂ်မၼ်းၸႅင်ႈၸႅင်ႈလႅင်းလႅင်းမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ပိၼ်ႇ-ငဝ်မွင်မိုတ်းမူဝ်း

ၽဝၶူးသွၼ်

ၶၢဝ်းၶိင်ႇပိူၼ်ႈလပ်းယဵၼ် ၵုမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်း ဢဵၼ်းဢၢၼ်းတႃႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ တူၵ်းသႂ်ႇပုၼ်ႈၽွၼ်းသွၼ် တႃႇဢွၼ်သိမ်းလိၵ်ႈလၢႆး ၵူႈဝၼ်းငၢႆးၶတ်းၸႂ် ၶၢဝ်းၶိင်ႇလႂ်ဢမ်ႇလိုဝ်ႈ ၶဝ်ႈၸိုဝ်ႈပဵၼ်မေႃသွၼ် ၵေႃႉဢွၼ်ၼေႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်း ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈ ဢမ်ႇပႂ်ႉထႃႈၶၢဝ်းယၢမ်း ဢမ်ႇပၼ်ႁၢမ်းၼႃႈၵၢၼ် ပၢၼ်ပဵၼ်ၵေႃႉၼႄတၢင်းလုၵ်ႈႁဵၼ်း။ ပၢႆၵမ် - သႅင်ၸိုၼ်ႈ

တၢင်းႁူႉဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ်

တၢင်းႁူႉလၢႆဢၼ် ထႅမ်သႂ်ႇပၼ် ႁႂ်ႈႁၼ်ၵူႈလွၵ်းလၢႆး။ မိူဝ်ႈဢၼ်ႁဝ်းႁႃး ၽွမ်ႉၵၼ်မႃး ယၢၼ်ပႃးႁိူၼ်းၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ။ မႃးယူႇတီႈၼႆႈ ဢမ်ႇလႆႈမႆႈ ႁိုဝ်ၶႆႈၽၢတ်ႇယၢၼ်မိူဝ်း။ တၢင်းႁူႉၵူႈဢၼ် မီးၵႃႈၶၼ် ဢွၼ်ၵၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းမႃး။ ႁဝ်းႁႃးၵူႈၵေႃႉ ဢမ်ႇယွမ်းၶျေႃႉ တႃႇတေႃႉတၢင်းႁူႉႁၼ်။ တႃႇပိုၼ်ၽႄပၼ် လွင်ႈႁူႉႁၼ် ၸိူဝ်းဢၼ်ဢမ်ႇပႆႇႁူႉ။ ပၢႆၵမ် - သႅင်ၸိုၼ်ႈ

တိုဝ်ႉတၢင်းလီ

ႁူၵ်းလိူၼ်ၶၢဝ်းယၢမ်းတိုဝ်ႉတၢင်းလီ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၶီသၢင်ႈတၢင်းႁူႉ ႁုပ်ႈၸူႉသွၼ်ဢဝ်ၼႂ်းႁူၵ်းလိူၼ် ဢမ်ႇၶၢၼ်ႉဢိူၼ်ႁဝ်းလဵပ်ႈႁဵၼ်းမႃး ႁဝ်းႁႃးၽွမ်ႉၵၼ်ဢမ်ႇယွၼ်ႇၸႂ် လွင်ႈၶဵင်ႇတႃႉၸိူဝ်းလႂ်ဢမ်ႇဝႃႈ ၸုမ်းႁဝ်းၶႃႈလႆႈတေႃႇသူႈမႃး ထူပ်းၺႃးလွင်ႈလီႁူမ်ႈၵၼ်ၸၢမ်ႇ ႁူမ်ႈၶၢမ်ႇၸွမ်းၵၼ်မိူဝ်ႈတူၵ်းၵိၼ်း ငိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈၸႂ်ထိုင်ၶူးသွၼ် တီႈဢွၼ်သၢင်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၼႆႉမႃး တႃႇႁဝ်းႁႃးလႆႈသၢင်ႈၼမ်ႉၵတ်ႉယူႇဢေႃႈ။ ပၢႆၵမ် - သႅင်ၸိုၼ်ႈ