လွင်ႈၼပ်ႉယမ်ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉ ပွင်ႇဝႃႈပဵၼ်လွင်ႈဢၼ် ႁၼ်ၵႃႈၶၼ်ၼိူဝ်တူဝ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉ၊ မိူဝ်ႈႁၼ်ၵႃႈၶၼ်တူဝ်ၵဝ်ႇမႃးၼႆ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၸၢင်ႈႁပ်ႉမိုဝ်းၸွမ်း လွင်ႈဢၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမႃးၼႂ်းၸၢတ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႆႈ လႄႈ ၵုမ်းထိင်းၸႂ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႆႈ မိူဝ်ႈတူၺ်းႁၼ်ဝႃႈတူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉမီးၵႃႈၶၼ်ၼႆ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ တေၸွမ်းမႃး တေႁတ်းႁဵတ်း ႁတ်းသၢင်ႈဢၼ်လီ တွၼ်ႈတႃႇတူဝ်ၵဝ်ႇလႄႈ ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈၼႆႉၵေႃႈ တေဢမ်ႇႁတ်းႁဵတ်းႁၢႆႉတူဝ်ၵဝ်ႇလႆႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်တေမီး လွင်ႈၼပ်ႉယမ်ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ႁိုဝ်ဢမ်ႇမီးၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၼမ်ၵေႃႈ လုၵ်ႉမႃးတီႈ ပေႃႈမႄႈလဵင်ႉလူလုမ်းလႃး လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်လႄႈ ၵမ်ႉထႅမ်ႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ ႁၼ်ၵႃႈၶၼ်ၼိူဝ်တူဝ်ၵဝ်ႇ မွၵ်ႈႁိုဝ် ၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၸင်ႇလႆႈမီး လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ မီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢေႇမႃး ယွၼ်ႉလွၵ်းလၢႆးလဵင်ႉလူ လုၵ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၼၼ်ႉ ယူႇယဝ်ႉ။
- ႁဵတ်းပၼ်ၵူႈလွင်ႈတွၼ်ႈတႃႇလုၵ်ႈ
ပေႃႈမႄႈမၢင်ၵေႃႉ တေမႆႈၸႂ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁႅင်းၼႃႇလႄႈ တေၸၢင်ႈတူၺ်းႁၼ်ဝႃႈ လုၵ်ႈၼၼ်ႉပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵူၺ်း ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းသင်ႁင်းၵူၺ်းလႆႈ ၶတ်းၸႂ်ၸွႆႈထႅမ်ၵူႈလၢႆးတၢင်းယူႇယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်လဵင်ႉလူလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸိူင်ႉၼႆၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇႁတ်းႁဵတ်းသင်ႁင်းၵူၺ်း လႄႈဢမ်ႇႁူႉဝႃႈတူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉ မီးၼမ်ႉၵတ်ႉႁဵတ်းသင်လႆႈၽွင်ႈသေ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁူႉဝႃႈ တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမီးလွင်ႈလီသင်ၽွင်ႈ လႄႈ မီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢေႇမႃးလႆႈယူႇယဝ်ႉ။
သင်ၶႂ်ႈႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်း ႁၼ်ၵႃႈၶၼ်ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမႃးၼႆ ပၼ်ႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႆႈႁဵတ်း ဢၼ်တူဝ်ၶဝ်ၶႂ်ႈႁဵတ်းၼၼ်ႉၽွင်ႈ၊ ယႃႇပေၵူဝ်ဝႃႈ လုၵ်ႈတေႁဵတ်းၽိတ်းပိူင်ႈ ယွၼ်ႉလုၵ်ႈဢွၼ်ႇတေႁဵၼ်းႁူႉလႆႈ တီႈလွင်ႈၽိတ်းပိူင်ႈလႄႈ ႁႃတၢင်းၵႄႈၶႆၵႂႃႇႁင်းၵူၺ်း။ ၵွပ်ႈၼၼ် ပၼ်ႁႂ်ႈၶဝ်လႆႈၼႄၼမ်ႉၵတ်ႉ တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၶဝ်ဢွၵ်ႇမႃးလႄႈ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈၶဝ် မီးလွင်ႈမေႃဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းမႃးႁင်းၵူၺ်း ၸဵမ်မိူဝ်ႈၵေႃႉလဵၵ်ႉလဵၵ်ႉ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
- ဢမ်ႇပၼ်ႁႂ်ႈလုၵ်ႈၼႄပၢႆးဝူၼ်ႉဢွၵ်ႇမႃး
မၢင်ပွၵ်ႈ မိူဝ်ႈလုၵ်ႈ မီးလွင်ႈတိူဝ်ႉၸႂ်၊ ၸႂ်လမ်၊ ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉမႃး ပေႃႈမႄႈၵေႃႈ တေၶတ်းၸႂ်ႁႂ်ႈလုၵ်ႈ ဢဝ်ပၢႆးဝူၼ်ႉၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇပႅတ်ႈ လူၺ်ႈၸႂ်ႉၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ လႄႈ ပၼ်တၢင်းလဵၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တေမီးၽွၼ်းယွၼ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉတေႃႇ လွင်ႈၶိုပ်ႈၼႃႈ ၵၢၼ်ဝႆႉဝၢင်းၸႂ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ မႃးလႆႈယူႇယဝ်ႉ။
လွင်ႈဢၼ်ပၼ်ႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၼႄဢွၵ်ႇမႃးသီၼႃႈ လွင်ႈၼႂ်းၸႂ် ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် မီးၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶဝ်လႆႈႁဵၼ်းႁူႉလႄႈ ၸတ်းၵၢၼ်ပၢႆးၸႂ်လွင်ႈၶူၺ်ႉႁၼ်တူဝ်ၵဝ်ႇလႆႈယူႇ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၸၢမ်းထၢမ်ထိုင် လွင်ႈဢၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶူၺ်ႉႁၼ်ထိုင် လွင်ႈၼႂ်းၸႂ်ၶဝ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ဢွၵ်ႇမႃးတူၺ်း တေၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၶိုတ်းတၼ်း ႁပ်ႉမိုဝ်းလႆႈၸွမ်း လွင်ႈဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶူၺ်ႉႁၼ်လႆႈၼၼ်ႉမႃးလႄႈ မိူဝ်ႈလုၵ်ႈၵေႃႉယႂ်ႇ တေၸၢင်ႈမေႃထတ်းသၢင်ငဝ်းလၢႆး၊ ႁပ်ႉမိုဝ်းလႆႈၸွမ်း ပၢႆးဝူၼ်ႉလႄႈ မေႃဝႆႉဝၢင်းၸႂ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမႃးလႆႈ ယူႇယဝ်ႉ။
- ဢဝ်တႅၵ်ႈၼိူင်းၸွမ်းတၢင်ႇၵေႃႉ
ၵၢၼ်တႅၵ်ႈၼိူင်းၸွမ်းတၢင်ႇၵေႃႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်ပေႃႈမႄႈ ထုၵ်ႇလီငိူင်ႉဝႄႈ လႄႈ တိုၼ်းဢမ်ႇထုၵ်ႇလီႁဵတ်း ယွၼ်ႉတေႁဵတ်းႁႂ်ႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ် ဢမ်ႇပေႃးၸႂ် ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမႃးယူႇယဝ်ႉ။
- ယုၵ်ႉယွင်ႈလုၵ်ႈၼႃႇပူၼ်ႉတီႈ
လွင်ႈဢၼ်ပေႃႈမႄႈ ယုၵ်ႉယွင်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼႃႇပူၼ်ႉတီႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈလွင်ႈလီၼႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ယုၵ်ႉယွင်ႈပူၼ်ႉလိူဝ်လွင်ႈပဵၼ်တေႉ ယုၵ်ႉယွင်ႈယူႇတႃႇသေႇၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇမီးႁႅင်းဢီး ၼႂ်းၵၢၼ်ပူၵ်းပူင်တူဝ်ၵဝ်ႇလႆႈ၊ သင်ႁိုင်ႁိုင်မႃးၼႆ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈ ဢမ်ႇႁတ်းဝူၼ်ႉသင်လႄႈ ဢမ်ႇႁတ်းႁဵတ်းသင် ဢၼ်မႂ်ႇမႂ်ႇမႃးလႆႈ၊ တေၸၢင်ႈယိုတ်းမၼ်ႈၸွမ်း လွင်ႈၼၼ်ႉယူႇတိၵ်းတိၵ်း လႄႈ မိူဝ်ႈႁဵတ်းသင်သေလွင်ႈလွင်ႈၼၼ်ႉ ၵူဝ်ဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉ လွင်ႈယုၵ်ႉယွင်ႈၵႂႃႇထႅင်ႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
- မုင်ႈမွင်းၶႂ်ႈႁႂ်ႈလုၵ်ႈတဵမ်ထူၼ်ႈၼႃႇပူၼ်ႉ
ပေႃႈမႄႈမၢင်ၵေႃႉ တေမုင်ႈမွင်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈတဵမ်ထူၼ်ႈ ဢမ်ႇႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ ႁဵတ်းသင်ၽိတ်းသေဢိတ်း ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ်တူဝ်ၵဝ်ႇလႄႈ ႁဵတ်းသင်ၽိတ်းဢိတ်းၼိုင်ႈၵူၺ်းၵေႃႈ တေၸၢင်ႈတၢင်ႇတၢင်းၽိတ်း တူဝ်ၵဝ်ႇမႃးၼမ် တေၸၢင်ႈပဵၼ်ၵူၼ်း ဢၼ်မီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ် ၼိူဝ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉဢေႇမၢင်မႃး ယူႇယဝ်ႉ။
- ပၼ်တၢမ်ႇလူၺ်ႈၸႂ်ႉလွင်ႈႁုၵ်ႉႁၢႆႉ
လွင်ႈပၼ်တၢမ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈမီးလွင်ႈႁၢႆႉႁႅင်းတႃႇသေႇ၊ ယွၼ်ႉၵၢၼ်ပၼ်တၢမ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ လႆႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၶဝ်ႁဵၼ်းႁူႉၵႂႃႇ ဢၼ်ၶဝ်လႆႈတႅပ်းတတ်းၵႂႃႇၼၼ်ႉဝႃႈ ဢၼ်လႂ်ပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်ၶဝ် ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီႁဵတ်း လႄႈ ၶဝ်တေဢမ်ႇႁတ်းႁဵတ်းထႅင်ႈ ပဵၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းသွင် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးဝႃႈ ပၼ်တၢမ်ႇလုၵ်ႈလူၺ်ႈ ၵၢၼ်ပေႃႉႁႅမ် ဢမ်ႇၼၼ် ၸႂ်ႉလွင်ႈႁုၵ်ႉႁၢႆႉပေႃးၼႆ ပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီႁဵတ်း ယွၼ်ႉၵၢၼ်ပေႃႉထုပ်ႉၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈၶဝ်ၸဵပ်းတူဝ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ ႁပ်ႉႁူႉဝႃႈတူဝ်ၶိင်းၶဝ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးၵႃႈၶၼ်မႃး တေၸၢင်ႈသၢင်ႈၽွၼ်းတုမ်ႉယွၼ်ႈ တၢင်းပၢႆးၸႂ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵႂႃႇလႆႈၶၢဝ်းယၢဝ်း ယူႇယဝ်ႉ။
လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ 6 လွင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လွၵ်းလၢႆးလဵင်ႉလူလုၵ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ပေႃႈမႄႈၶႂ်ႈလဵင်ႉလူလုၵ်ႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းလီ ႁႂ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ မီးတၢင်းႁူႉလႅတ်းသႅဝ်းၼႆသေတႃႉ ပေႃးဝႃႈ ၸႂ်ႉလွၵ်းလၢႆးဢမ်ႇမႅၼ်ႈၼႆ တေၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉလုၵ်ႈဢွၼ်ႇမႃး လႄႈ ႁဵတ်းႁၢႆႉလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႆႈၶိုၼ်း ယူႇယဝ်ႉ။
