ၾၼ်ၸွမ်းႁၼ် တွၼ်ႈၸဵတ်း

ဝၢႆးသေၵိူတ်ႇလုၵ်ႈယဝ်ႉ ၶႃႈၵေႃႈဢမ်ႇမီးၶၢဝ်းယၢမ်းတၼ်းယဝ်ႉလႄႈ ၵုမ်ႇဢဝ်လုၵ်ႈတၢင်းဝၼ်းတၢင်းဝၼ်းႁဵတ်းၼၼ်ၵူၺ်း။ ပိုၼ်းမိူင်းၵေႃႈ ၼင်ႇႁၢင်ႈၵၢၼ်သုၵ်ႉယူႇတႃႇသေႇ ပေႃးၶႃႈၵပ်းသိုပ်ႇၼႆ ၵႆႉၵႆႉဝႃႈ “ၵမ်ႉတေလၢတ်ႈတေႃႇၶိုၼ်း” ၼႆၵေႃႈႁၢႆၵႂႃႇ ပဵၼ်လၢႆဝၼ်းယဝ်ႉၸင်ႇတွပ်ႇ။

ဝၢႆးသေလုၵ်ႈမၼ်းၵိူတ်ႇမႃးလႆႈပီၼိုင်ႈယဝ်ႉၵေႃႈ မၼ်းလႆႈၶၢႆႉၵၢၼ်ထႅင်ႈလႄႈ ဢမ်ႇၵႆႉမႃးႁိူၼ်းသေဢမ်ႇၵႃး၊ လိူဝ်သေဢမ်ႇၵႆႉၵပ်းသိုပ်ႇမႃးယဝ်ႉ ၵပ်းသိုပ်ႇမၼ်းၵႂႃႇၵေႃႈဢမ်ႇသူႈလႆႈလႄႈ မီးၶေႃႈတွပ်ႇဢၼ်ဝႃႈ “ၵမ်ႉၼႆတႃႇသေႇယဝ်ႉ”။

လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈမၼ်းၼၼ်ႉ ႁၼ်ၸႅင်ႈမႃးၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်းယဝ်ႉလႄႈ ၼႂ်းၸႂ်ၶႃႈၵေႃႈဝူၼ်ႉဢမ်ႇလီမႃးလႆႈယဝ်ႉ၊ မၼ်းမီးထႅင်ႈတၢင်ႇၵေႃႉယဝ်ႉႁိုဝ် လႆႈတၢင်းထၢင်ႇၵူၺ်းဢမ်ႇႁူႉလႆႈၸွမ်း။

တေဝႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈၸူဝ်ႈမီးလုၵ်ႈၼႆႉ ၶႃႈၵေႃႈဢမ်ႇတၼ်းလုမ်းလႃးတူဝ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉလႄႈ ပီးၵေႃႈပီးမႃးတေႉယဝ်ႉ၊ ဢမ်ႇႁၢင်ႈလီလႆႈၼင်ႇမိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းယဝ်ႉလႄႈ ဢိမ်ႇၵႂႃႇယဝ်ႉႁိုဝ် ယူႇယူႇၵေႃႈဝူၼ်ႉၼမ်မႃးယဝ်ႉ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉမၼ်းၵေႃႈၵႆႉၵႆႉႁႂ်ႈတီႈႁိူၼ်းသူင်ႇငိုၼ်းပၼ်ၼမ်ၼႃႇလႄႈ မၼ်းၵပ်းသိုပ်ႇတီႈမႄႈယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈဢမ်ႇၵပ်းသိုပ်ႇမႃးတီႈၶႃႈၼႆႉ မၢင်ၵမ်းၵေႃႈၸႂ်လဵၵ်ႉမႃးယဝ်ႉ။

ၸႂ်ၶေႃးဢမ်ႇပေႃးလီမႃးယဝ်ႉလႄႈ ယူႇႁိူၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇၵျေႃႇဢမ်ႇသိူဝ်းသင်ယဝ်ႉသေ ၶႃႈၵေႃႈယွၼ်းမိူဝ်းၸႂ်းႁိူၼ်းယဝ်ႉ။

ၶဝ်ၵေႃႈႁႂ်ႈၵူၼ်းမႃးသူင်ႇၶႃႈလႄႈတင်းလုၵ်ႈယိင်းဢွၼ်ႇ ဢၼ်တိုၵ်ႉၸင်ႇႁႃမေႃလၢတ်ႈၵႂၢမ်း မေႃႁူႉမေႃထၢမ်မႃး သွင်ၶူပ်ႇပၢႆပၢႆၼႆႉယဝ်ႉ။

တႄႇၸဵမ်မိူဝ်ႈတႄႇၼႃႈႁိူၼ်းသေၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇႁိူၼ်းၵႂႃႇ ၶႃႈၵေႃႈဢမ်ႇၶိုၼ်းလႆႈပွၵ်ႈႁိူၼ်း ၸမ်ၸမ်သီႇပီၼႆႉယဝ်ႉလူး၊ ၵူၺ်းၵႆႉလႆႈလၢတ်ႈတေႃႇၵၼ်တင်းၾူၼ်းယူႇ၊ တီႈႁိူၼ်းၵေႃႈယင်းတိုၵ်ႉမိူၼ်ၵဝ်ႇ ႁဵတ်းသူၼ်ႁဵတ်းၼႃးၸိူင်ႉၼၼ်ၵူႈပီပီၵူၺ်း။

သမ်ႉဝႃႈဢမ်ႇၸႂ်ႈႁိူၼ်းလင်ယႂ်ႇၵေႃႈ ပဵၼ်ႁိူၼ်းဢၼ်ၶႃႈၵေႃႉယႂ်ႇမႃးလႄႈ မၼ်းသမ်ႉပေႃးဢုၼ်ႇၸႂ်လူင်မႃးယူႇ။ ၶႃႈမႃးႁိူၼ်းၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈလၢတ်ႈမၼ်း။

မိူဝ်ႈမႃးယူႇတီႈႁိူၼ်းၸိူင်ႉၼႆ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶႃႈပေႃးဢမ်ႇၶႂ်ႈပွၵ်ႈၶိုၼ်းယဝ်ႉ ၶႃႈဝူၼ်ႉၵူႈလွင်ႈၵူႈမဵဝ်းယဝ်ႉဝႃႈ မၢင်ၵမ်းၵေႃႈဢွၵ်ႇၸႂ်ၶႂ်ႈပႅတ်ႈမၼ်းမႃးယဝ်ႉ။ ဝူၼ်ႉၶိုၼ်းမိူဝ်ႈႁဝ်းတႄႇထူပ်းၵၼ် မိူဝ်ႈႁဝ်းလႆႈယူႇၸွမ်းၵၼ် မၼ်းလႆႈလႅၵ်ႈလၢႆႈၵႂႃႇၵႃႈႁိုဝ်ၼႆ ထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶႃႈဢမ်ႇသိူဝ်းၸႂ်ၸွမ်းမၼ်းလႆႈယဝ်ႉ။

ဢမ်ႇထၢင်ႇၶႃႈၵေႃႈလႆႈႁၼ် ႁၢင်ႈမၼ်းလႄႈၽူႈယိင်းတၢင်ႇၵေႃႉၼင်ႈလူတ်ႉၸွမ်းၵၼ်သေ၊ တီႈသႅင်ႇလၢၼ်ႉလဝ်ႈၼႆၵေႃႈ ၵွတ်ႇၵၼ်လူင်ၵႂႃႇ မီးယူႇလၢႆႁၢင်ႈ ဢၼ်ၶႃယူႇၸွမ်းၵၼ်ၼင်ႇပဵၼ်ၽူဝ်မေးၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ႁၢင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ လုၵ်ႉမႃးတီႈဢေးမူၺ်း ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈမၼ်းတူင်ႉၼိုင်ယူႇၸွမ်း ပိုၼ်ႉတီႈဝၢၼ်ႈဢေးမူၺ်းမိူဝ်းၶိုၼ်ႈပႂ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ မၼ်းၵေႃႈၶေးတေဢမ်ႇတၼ်းၾၢင်ႉမႅၼ်ႈႁၼ်ဢေးမူၺ်းဢမ်ႇႁူႉ။

မိူဝ်ႈႁၼ်ၼင်ႇၼၼ် ၼႂ်းဢူၵ်းၼႂ်းၸႂ်ၼႆႉတိပ်ႇၵပ်ႉၵိၼ်းတၼ်ၸႂ် ဢမ်ႇႁူႉႁၼ်လႆႈတၢင်းဢွၵ်ႇ၊ ဢမ်ႇႁူႉတေလႆႈႁဵတ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ယဝ်ႉ၊ ဢၼ်ဝူၼ်ႉဝႆႉယူႇၼၼ်ႉၵေႃႈ တႅပ်းတတ်းလႆႈမႃးယူႇ။ ၵၢင်ၶိုၼ်းၽွင်းၼွၼ်းယဵၼ်ယူႇၼၼ်ႉ ၼမ်ႉတႃၵေႃႈႁွင်ႉႁႆႈဢွၵ်ႇမႃးယဝ်ႉဢိူဝ်ႈ။